Trang chủ

Giới thiệu

Ý kiến khách hàng

Sản phẩm

Liên hệ

Thông tin hoạt động
Giấy phép Pháp lý
Dinh dưỡng
Gardening guides
Hỏi và đáp
Tìm kiếm
Văn bản
Mô hình Lúa tại Viện Cây lương thực - Vĩnh Quỳnh - Thanh Trì - Hà Nội
Giấy phép được phép lưu hành toàn quốc của Bộ Nông nghiệp
Công văn của Cục Trồng trọt, Bộ NN và PTNT ngày gửi các Sở NN & PTNT..
Mô hình tham quan
Khu vực sản xuất lúa sử dụng Ước mơ nhà nông dạng rắn tại xã Xuân Hồng, Xuân Trường, Nam ĐỊnh
Mô hình Lúa tại Viện Cây lương thực - Vĩnh Quỳnh - Thanh Trì - Hà Nội
Mô hình Cà chua
Mô hình Hòa lạc
Số lượt truy cập : 579492
Số người trực tuyến : 40
 
 

5- Tăng khả năng chịu khô hạn của cây trồng

Tăng khả năng chịu khô hạn của cây trồng

 

TS. Đặng Xuân Toàn

Công ty cổ phần Kỹ thuật Môi trường ETC

Giới thiệu chung

 

Cây trồng thường xuyên phải đối mặt với những tác động bất lợi của môi trường và bị hạn chế phát triển không phải chỉ do duy nhất một quá trình mà là do kết quả của của nhiều quá trình tích hợp từ các quá trình sinh hóa và sinh lý của cây. Để giữ khả năng phát triển ở mức tối thiểu cây trồng phải chịu được những tác động của môi trường bằng cách thay đổi quá trình chuyển hóa bên trong và thành phần hóa học của tế bào. Để đối phó với khô hạn, phổ biến nhất là cây trồng tích lũy các chất hòa tan và axít amin tự do giữa các tế bào ví dụ như các glutamine và asparagine (amides), argiline, proline, citrulline, orthine (axít amin), putrescine (polyamines). Việc tích lũy này mang lại cho cây khả năng thích ứng với các biến đổi và duy trì sự phát triển.

 

Ảnh hưởng của khô hạn tới sự phát triển của cây trồng

 

Khô hạn tác động đáng kể tới năng suất cây trồng và chất lượng sản phẩm nông nghiệp ở nước ta hiện nay. Những đợt mưa to và kéo dài sau đó không mưa dẫn đến thiếu nước cho trồng trọt diễn ra thường xuyên ở nhiều vùng. Nguy cơ giảm năng suất ngày càng thấy rõ.

 

Biện pháp mà nhiều cây trồng sử dụng để chống chịu với các tác động này là tổng hợp (tạo ra) và tích lũy các chất bảo vệ. Nhưng không phải tất cả các cây trồng đều có thể tổng hợp được và nếu có thể tổng hợp được cũng thường không đủ khi khô hạn kéo dài.

 

Khi bị thiếu nước (khô hạn) kéo dài, ảnh hưởng dễ thấy nhất là sự trao đổi chất bên trong cây và khả năng quang hợp của cây bị ảnh hưởng nặng dẫn đến làm giảm sự phát triển của cây, làm lá cây nhỏ lại và dẫn đến rụng lá.

 

Khi bị thiếu nước, cây trồng sinh ra nhiều hơn một chất có tính ôxi hóa mạnh (AOS – Active Oxygen Species) có tác hại khá lớn tới hoạt tính của nhiều enzyme.

 

 

Khi bị thiếu nước, các chất dinh dưỡng trong đất khó di chuyển trong đất khô, vì vậy chất dinh dưỡng khó đi vào rễ cây và dẫn tới cây kém phát triển. Vận chuyển các chất dinh dưỡng trong cây cũng trong tình trạng tương tự. Ngoài ra, khi bị thiếu nước, các khí khổng của cây trên lá có xu hướng đóng lại để giảm lượng nước thoát ra dẫn đến các quá trình trao đổi trong cây bị giảm., giảm quá trình tổng hợp protein, quang hợp, hô hấp, tổng hợp axít nucleic...

 

Cơ chế cơ bản của cây khi bị thiếu nước:

 

Cơ chế cơ bản để cây đối phó với tình trạng thiếu nước là:

 

-   Khi bị thiếu nước sẽ có sự mất cân bằng về các chất hòa tan (osmotic balance) bên trong tế bào cây làm nồng độ các chất này thấp hơn hay cao hơn so với môi trường xung quanh tế bào. Để có thể phát triển trong điều kiện thiếu nước, cần phải điều chỉnh lại sự cân bằng ( điều chỉnh lại nồng độ các chất hòa tan) và đây chính là cơ chế quan trọng hàng đầu để cây chống chịu lại khô hạn. Các chất tham gia vào điều chỉnh các chất hòa tan này là các đường hòa tan, kali, các axít hữu cơ, chloride và các axít amin tự do.

-   Để đối phó với tình trạng khô hạn còn một số biến đổi khác về cấu trúc và các quá trình bên trong khác như đóng mở khí khổng, làm giảm thể tích tế bào, giảm diện tích lá, tăng độ dày lá, tăng chiều dài cành và một số thay đổi về enzyme và tạo ra một số hoóc môn ( hàng đầu là abscisic acid – ABA) để điều chỉnh cân bằng nước trong cây và điều chỉnh cân bằng các chất hòa tan.

 

Các chất bảo vệ cây trồng khi bị khô hạn

 

Để điều chỉnh hàm lượng các chất hòa tan trong tế bào, cây trồng tổng hợp một lượng lớn các chất để tạo ra sự cân bằng các chất hòa tan giữa tế bào và môi trường xung quanh, các chất đó là:

 

-          Đường: raffinose, galactinol, sucrose; trehalose ; sorbitol  và mannitol.

-          Axít amin: proline, arginine, citrulline, orthinine.

-          Glycine betaine (GB).

-          Polyamine: putrescine.

-          Amides: glutamine, asparagine.

-          Ion kali

 

Các chất này được tổng hợp và tích lũy trong các bộ phận khác nhau của cây và hoạt động như các chất bảo vệ của cây. Tuy nhiên nhiều cây trồng không thể tổng hợp được các chất này, các giải pháp được sử dụng nhiều hiện nay là tạo ra giống cây có gien giúp cho việc tổng hợp các chất này và cách thứ hai là cung cấp từ bên ngoài vào.

 

Giải pháp làm tăng khả năng chịu khô hạn bằng cung cấp từ bên ngoài các chất tự bảo vệ và các chất tham gia tổng hợp các chất tự vệ.

 

-   Cung cấp chất dinh dưỡng có nhiều axít amin, khoáng chất cho để tăng khả năng quang hợp của lá cây qua lá và qua đất.

-   Cung cấp trực tiếp proline

-   Cung cấp từ bên ngoài GB vào cây có thể làm tăng khả năng chịu khô hạn của cây. Khi phun qua lá, GB sẽ được lá cây hấp thụ ngay và phần lớn GB được giữ lại ở tương bào (cytosol). GB cũng được rễ cây hấp thụ. Người ta đã chứng minh được rằng trong vòng 24 giờ sau khi phun qua lá, GB đã có mặt ở toàn bộ cây và tập trung nhiều ở các bộ phận phát triển lớn lên và dài ra của cây. GB đóng vai trò lớn trong việc giữ cân bằng nước giữa tế bào cây và môi trường, trong bảo vệ bộ máy quang hợp của cây.

-   Khi phun chất dinh dưỡng qua lá, nó sẽ có tác động tích cực ngay tới hiệu quả quang hợp của cây, tăng khả năng vận chuyển nước, tăng hàm lượng nước tương đối của lá cây

-   Để tăng khả năng hút chất dinh dưỡng của cây, cần tác động tới khả năng di chuyển của các chất dinh dưỡng bên trong cây, như vậy là phải tác động đến thành phần hoá học bên trong cây.

 

Giải pháp làm tăng khả năng chịu khô hạn bằng phân bón Ước mơ nhà nông:

 

Các nhà khoa học của công ty cổ phần kỹ thuật môi trường ETC chọn giải pháp cung cấp dinh dưỡng chức năng cho cây để  cho cây vẫn có thể phát triển khi bị khô hạn kéo dài. Các căn cứ cơ bản cho giải pháp này là:

 

-   Cung cấp các axít amin, GB cho cây đặc biệt là proline:  axít amin có khá nhiều loại trong rong biển và cá biển. Bằng việc cung cấp nhiều loại axít amin đã cung cấp cho cây trồng các chất tự vệ cũng như chất đóng góp và việc cây trồng sản sinh ra các chất tự vệ cần thiết. Proline là chất có vai trò rất khác nhau trong cơ chế tự bảo vệ của cây trồng, không những có trong cá biển, rong biển mà còn có nhiều trong da động vật. Trong môi trường biển, rong biển tổng hợp được GB, ngoài ra glycine cung cấp qua đất còn giúp cho vi sinh vật trong đất tổng hợp được GB và sau đó cung cấp cho cây trồng. Giải pháp này là giải pháp tổng hợp vì để đối phó được với tình trạng thiếu nước (khô hạn), cây trồng không thể chỉ cần thay đổi duy nhất một quá trình hay một chất đề kháng nào đó mà cần phải có sự thay đổi của một số quá trình tích hợp với nhau và các quá trình lý hóa cũng như sinh lý trong cây trồng. Các quá trình biến đổi khá phức tạp và đòi hỏi phải có nhiều chất đối phó do vậy giải pháp cung cấp một tập hợp các chất dinh dưỡng đã chế biến thành các chất dễ được cây hấp thụ và có nhiều chất đã được chỉ rõ là các chất giúp cây đối phó với tình trạng thiếu nước có tầm quan trọng lớn

-   Cung cấp khả năng điều chỉnh chất hòa tan trong tế bào: rong biển sống trong môi trường nước muối tương đối cao, để sống được trong môi trường này rong biển đã sinh ra chất hòa tan hữu cơ đủ cao để có thể để có thể giữ được cân băng chất hòa tan trong tế bào và để cho quá trình biến đổi trong rong biển diễn ra bình thường ở điều kiện mặn (thiếu nước), ngoài ra rong biển còn tổng hợp được nhiều loại đường như sucrose, trehalose, glycerol, mannitol, sorbitol.

 

Để đảm bảo có hiệu quả cao trong đối phó với khô hạn, cần thực hiện phun qua lá theo đúng chỉ dẫn, còn cần chế biến thành phân bón dạng rắn để cho các vi sinh trong đất tổng hợp thêm GB và một số hoóc môn sinh trưởng khác làm tăng khả năng chống chịu khô hạn của cây trồng./.

  Gửi cho bạn   Bản in
Tin mới hơn
8 - Tăng sức chịu lạnh của cây trồng (31/ 01/ 2012)
7- Vi sinh vật đất (15/ 11/ 2011)
6 - Tăng khả năng chịu mặn của cây trồng (04/ 08/ 2011)
Các tin khác
4 - Giải pháp cho phân bón hữu cơ (18/ 10/ 2010)
1 - Dinh dưỡng cây trồng (29/ 10/ 2009)
2 - Sử dụng Ước mơ nhà nông – AGRODREAM để tăng khả năng tự bảo vệ của cây trồng khi bị sâu bệnh (29/ 10/ 2009)
3 - Sử dụng phân bón lá Ước mơ nhà nông để tăng sức chịu đựng nhiệt độ cao cho cây trồng (29/ 10/ 2009)
Đầu trang